Zoogdier / jaargang 28 / nr.4 / winter 2017

[collapsed]
VLEERMUIZEN DOEN BEROEP OP NIEUW KABINET - deel 1
MEER WETEN
- Gedragscode natuurinclusief renoveren
- Zienswijze van de Zoogdiervereniging
- Factsheet vleermuizen
- Renoveren en vleermuizen
- Maatregelen stroomversnelling
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
ETEN WAT DE POT SCHAFT
MEER WETEN
- Dieetonderzoek bij bruinvissen
- Pathologisch onderzoek aan bruinvissen
- Otoliet (Wikipedia) en otolieten-analyse (WUR)
- Maaginhoud-analyse
- Bruinvis verhongert PDF
SOORTBESCHRIJVING
Bruinvis - soortfiche
TABEL

LITERATUUR
- Leopold M.F. (2015). Eat and be eaten: porpoise diet studies. Proefschrift, Wageningen. PDF
- Verheyen D.A.M., Verdaat H., IJzer J., Brasseur S.M.J.M. & Leopold M.F. (2012). Harbour seals (Phoca vitulina) in Dutch inland waters: an overview of reported sightings and some first data on diet. Lutra 55: 89-99. PDF
- www.deafsluitdijk.nl/projecten/vismigratierivier
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
WET NATUURBESCHERMING IN DE PRAKTIJK
MEER WETEN
- Zoekmachine wetgeving - zoekterm “Wet natuurbescherming”
- Zienswijze Zoogdiervereniging op het ontwerp-goedkeuringsbesluit van de gedragscode Natuurinclusief Renoveren
- Informatie over de natuurwetgeving in het algemeen waaronder praktische stroomschema’s hoe om te gaan met beschermde soorten bij beheer, onderhoud en ruimtelijke ontwikkelingen, een toelichting op de stroomschema’s en de lijst met beschermde soorten (Ecologica)
LITERATUUR
- Wnb art. 2.9, lid 1; art. 3.3, lid 7, onderdeel b; art. 3.8, lid 7, onderdeel b.
- Wnb art. 1.7 in samenhang met art. 1.12.
- La Haye M., Rozema J. &Jonker N. (2017). Nieuwe kansen voor wezel, hermelijn en bunzing. Zoogdier 28-2 (12), Zoogdiervereniging.
- Wnb art. 3.31, lid 1.
- Bergers P. (2017). Stroomversnelling: bedreiging of kans voor vleermuizen? VLEN-nieuwsbrief 78, jaargang 29, nummer 1 (25-27). Vleermuiswerkgroep Nederland (VLEN). PDF
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
KIJK DAAR! DE BOOMMARTER
MEER WETEN
SOORTBESCHRIJVING
Boommarter - soortfiche
MEEWERKEN
Waarnemingen en vondsten van marters kan je doorgeven via:
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
MINDER STURING OP AANTALLEN DAMHERTEN
MEER WETEN
SOORTBESCHRIJVING
Damhert - soortfiche
LITERATUUR
- Smit F. (2016). Factsheet Damherten. Dierenbescherming. PDF
- Groot Bruinderink G.W.T.A., Lammertsma D.R. & Kuiters A.T. (2013). Hoeveel damherten en reeën kunnen leven in de Amsterdamse Waterleidingduinen op basis van het natuurlijk voedselaanbod? Alterra Wageningen. PDF
- Dekker J.J.A., Vreugdenhil S. & H. Hollander (2015). Draagkrachtmodellen in reewildbeheer. Vakblad natuur bos landschap. PDF
- Van Breukelen L. (2017). Damherten in de Amsterdamse Waterleidingduinen. Zoogdier (3) 28: 3-5.
- Schoon C.F. & Spek G.J. (2010). Faunabeheerplan damhert Noord- en Zuid-Holland. Tera Salica en Spek Fauna Advies. PDF
- van Gool (Red.) (2015). Faunabeheerplan damherten in het Noord- en Zuid-Hollandse duingebied 2016-2020. Faunabeheereenheid Noord- en Zuid-Holland. PDF
- Smit F. (2016). Geef damherten ruimte. Zienswijze Dierenbescherming op het damhertenbeheer binnen het leefgebied in Noord- en Zuid-Holland. Dierenbescherming. PDF
- Van Esch W. (2015). Rapportanalyse: Damherten in de AWD. Eco-Niche, Leiden.
- Dekker J.J.A. (2015). Beoordeling van het onderzoek aan ecologische effecten van Damherten op flora en fauna in de Amsterdamse Waterleidingduinen. Jasja Dekker Dierecologie, Arnhem.
- Jelles J. G. G. (1968). Geschiedenis van beheer en gebruik van het Noordhollands Duinreservaat. ITBON Med. 87/1968. PDF
- Van den Bos M. (2007). Evaluatie 15 jaar runderbegrazing in het zeedorpenlandschap ten noorden van Wijk aan Zee. Van Hall Larenstein. PDF
- Drees M. & van Haperen A. Bloeiende duinen met minder konijnen? Duinenenmensen.nl
- Provincie Noord-Holland (2017). Ontwerp Natura 2000 Beheerplan Kennemerland-Zuid 2016-2022.
- Anoniem (2008). Vastgelegde kustduinen met kruidvegetatie (“grijze duinen”) (H2130). Alterra. PDF
- Wallis de Vries M.F. (2017). Effecten van damherten op bloemen en vlinders in de Amsterdamse Waterleidingduinen. Rapport VS2017.008. De Vlinderstichting, Wageningen. PDF
- Wallis de Vries M.F. & Veling K. (2017). Massaal keizersmantels in de duinen. Vlinderstichting, Nature today msg 23613.
- Hopcraft J.G.C., Olff H. & Sinclair A.R.E. (2009). Herbivores, resources and risks: alternating regulation along primary environmental gradients in savannas. TREE 1177. PDF
- Thaker M., Vanak A.T., Owen C.R., Ogden M.B., Niemann S.M. & Slotow R. (2011). Minimizing predation risk in a landscape of multiple predators: effects on the spatial distribution of African ungulates. Ecology (2) 92: 398–407. PDF
- Delforterie W. (2017). Bosbeheervisie Amsterdamse Waterleidingduinen 2016-2022. Coöperatie Bosgroep Midden Nederland u.a. PDF
- Kloppers E.L., St. Clair C.C. & Hurd T.E. (2005). Predator-Resembling Aversive Conditioning for Managing Habituated Wildlife. Ecology and Society (1)10: 31-46. PDF
- Cromsigt J.P.G.M., Kuijper D.P.J., Adam M., Beschta R.L., Churski M., Eycott A., Kerley G.I.H., Mysterud A., Schmidt K. & West K. (2013). Hunting for fear: innovating management of human–wildlife conflicts. Journal of Applied Ecology (3) 50: 544–549. PDF
- ICMO2 (2010). Natural processes, animal welfare, moral aspects and management of the Oostvaardersplassen. Report of the second International Commission on Management of the Oostvaardersplassen (ICMO2). The Hague/Wageningen, Netherlands. Wing rapport 039. PDF
ORGANISATIE
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
DE BEVER
MEER WETEN
- Soortenbeschermingsprogramma voor de Europese bever (Castor fiber) in Vlaanderen PDF
- Welkom bever! PDF
BEVERS OBSERVEREN
SOORTBESCHRIJVING
Bever - soortfiche
LITERATUUR
- Swinnen K.R.R., Strubbe D., Matthyssen E. & Leirs H. (2017). Reintroduced Eurasian beavers (Castor fiber): colonization and range expansion across human-dominated landscapes. Biodiversity and Conservation 26:1-14.
- Swinnen K.R.R., .Hughes N.K. & Leirs H. (2015). Beaver (Castor fiber) activity patterns in a perdator-free landscape. What is keeping them in the dark? Mammalian Biology - Zeitschrift für Säugetierkunde 80: 477-483. PDF
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
HET EDELHERT IS TERUG IN BRABANT
MEER WETEN
MEDIA
- Edelhert terug in Brabant (uitzending Vroege Vogels)
- Edelherten in het Brabants landschap
SOORTBESCHRIJVING
Edelhert - soortfiche
ORGANISATIE
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
HOE HERKEN JE DE WOLF
DETERMINATIE
- Uitgebreide tabel met de verschillen tussen (op een wolf lijkende) hond, wolf, goudjakhals en vos.
- Beknopte determinatietabel.
- Uittreksel Roofdiergids - wolf.
MEDIA
CONTACT
[/collapsed] [collapsed]
WAARNEMINGEN
- Dode otter in Kalmthout - foto en lees meer
- Bevers bouwen recorddam in Opglabbeek - neem zelf een kijkje.
- Eikelmuis in Brussel stad - lees eerder bericht en meer informatie over de eikelmuis in Vlaanderen
- Berlijn: nieuw pokkenvirus bij rode eekhoorns - aanvullende informatie - geef vondsten van dode en zieke eekhoorns door aan het Dutch Wildlife Health Centre (DWHC)
Boommarter overwint barrières - meer lezen en videobeelden bekijken - De otter plant zich weer voort in Vlaanderen - meer lezen
- Spitssnuitdolfijn in de Oosterschelde - meer informatie en foto's en filmbeelden
- Fossiele walrussen en oerwalvissen in Het Scheur - bekijk de filmreportage en lees meer in het wetenschapsblad EOS
Zelf een zoogdier gezien?
Alle waarnemingen kunnen steeds worden gemeld op waarnemingen.be (Vlaanderen) of waarneming.nl danwel telmee.nl (Nederland).
MEER WAARNEMINGEN
Melanistische damherten
Op 22 oktober kon Geert De Pourcq enkele foto’s nemen van twee melanistische damherten in het Drongengoed in Ursel (provincie Oost-Vlaanderen). Het ene dier is zo goed als volledig zwart, terwijl het andere slechts enkele zwarte delen heeft. Dekleur wordt veroorzaakt door een overschot aan het pigment melanine, en het kan bij allerlei dieren voorkomen. In die regio worden ook af en toe melanistische reeën gespot. In Duitsland zijn er zelfs plaatsen waar bijna de gehele populatie uit zwarte reeën bestaat. Bekijk de foto.
Melanistische egel
Olga Reszczynski krijgt regelmatig een melanistische egel op bezoek in haar tuin in Laakdal (provincie Antwerpen). Melanisme wordt veroorzaakt door een overproductie van het pigment melanine. Het komt voor bij verschillende diersoorten. Zo is de zwarte panter een melanistische vorm van het luipaard. Bekijk de foto.
Vos Bourgoyen
Unieke beelden van een jagende vos in de Bourgoyen, een natuurgebied aan de rand van de stad Gent (provincie Oost-Vlaanderen). Meestal laten vossen zich pas bij schemering zien, dus dergelijke beelden zijn toch eerder uitzonderlijk. De beelden konden worden gemaakt vanuit een kijkhut.
Meervleermuis ‘Sterre’ wijst de weg naar de tweede kolonieplaats voor België!
Leden van de Vleermuizenwerkgroep van Natuurpunt en medewerkers van het Regionaal Landschap Houtland zijn er afgelopen mei in geslaagd om in de polders rond Damme de verblijfplaats van een kolonie meervleermuizen op te sporen: het dak van een woonhuis in Damme. De enige eerder gekende Belgische kraamkolonie meervleermuis, in Boezinge bij Ieper, verdween alweer meer dan 10 jaar geleden van de radar.
In juli 2014 vond een natuurliefhebber een dood juveniel vrouwtje meervleermuis in een plantsoentje nabij het station van Brugge. De vinder postte de vondst met foto op waarnemingen.be als een ‘vleermuis onbekend’. De waarneming bleef door toeval een jaar lang onopgemerkt. Pas in de herfst van 2015 drong het tot vleermuizenspecialisten door dat het dier op de foto een meervleermuis betrof, een jong dier dan nog wel.
De vondst liet vermoeden dat de ruime omgeving van Brugge wel eens een onontdekte kraamkolonie kon herbergen. In de lente en zomer van 2016 werden systematisch alle grote kanalen rond Brugge gescreend naar vliegroutes en jachtgebieden. Een duidelijke concentratie tekende zich af rond de kanalen rond Damme en de plassen rond de stervormige oude Stadswallen van Damme. Het gezenderde vrouwtje meervleermuis dat ons later naar de kolonieplaats leidde, werd ‘Sterre’gedoopt. Het activiteitenpatroon van de meervleermuizen in Damme werd pas laat in de zomer van 2016 helemaal duidelijk. Te laat om dan nog op zoek te gaan naar de kolonie. In de lente van 2017 werden de voorbereidingen getroffen om de kolonie op een snelle en efficiënte manier op te sporen. Het plan was om een meervleermuis te onderscheppen op haar vliegroute, te zenderen en zo te volgen tot de verblijfplaats. En of dat plan lukte…
Sterre werd in de nacht van 20 op 21 mei op haar gebruikelijke vliegroute gevangen, van een ultralicht radiozendertje voorzien en meteen terug vrijgelaten. Ze bleef nog eventjes in de buurt en keerde later die nacht terug naar haar kolonieplaats. De ochtend erop leidde een radioantenne ons naar het betreffende woonhuis. Voorlopig lijkt het te gaan om minstens een tiental dieren, maar wellicht zijn het er iets meer. Samen met de kleine kraamkolonie in Noord-Frankrijk, vormt de kolonie in Damme de meest westelijke tip van het verspreidingsgebied van deze soort. Vermoedelijk zijn er nog meer kleine kolonies te vinden in de polders van Noord-West-Vlaanderen. Wordt dus vervolgd!
[/collapsed] [collapsed]
DIVERSEN
- Najaarsmuizenkamp in de Gagelpolder en Nieuw Wulven - Waterspitsmuizen in de gemeente Utrecht -
Verslag inventarisatie 2011 - Zeezoogdierdag 2018 - meer informatie
- Grootschalig onderzoek trek vleermuizen boven zee - reportage op Vroege Vogels TV - pilootstudie
- Handreiking kleine marters? - download
- Vleermuizen als stedeling - beluister de reportage in Vroege Vogels Radio
- Resultaten onderzoek naar vleermuizen in Fort van Broechem - nog niet beschikbaar
[/collapsed] [collapsed]
LITERATUURLIJST ZOOGDIER 28/4
Literatuurlijst van alle artikels
[/collapsed] [collapsed]