Vrouwen willen rijtjeshuis, mannen grote tuinen
27 september 2010
Vrouwelijke egels leven in andere soorten tuinen dan mannelijke dieren. Dat komt omdat vrouwelijke egels risico van predatie en verstoring mijden, terwijl mannen grote lappen tuin gebruiken om nieuwe partners te vinden.
In heel Europa hebben egels zich aangepast aan het leven in stedelijke omgevingen, en vooral tuinen kunnen een prima habitat zijn. Ook in Engeland leven er egels in de stad. Stadsegels hebben zich moeten aanpassen aan allerlei specifieke stadsproblemen en -gevaren, zoals veel verkeer, veel mensen, honden, en in Engeland ook dassen, die daar in sommige steden leven. Om te ontdekken hoe egels in de stad weten te overleven, werden ze door onderzoekers van de Universiteit van Bristol, Engeland, uitgerust met zendertjes.
Het gedrag van de Engelse stadsegels bleek vooral beinvloed te worden door verkeer, wandelaars en hun honden en stadsdassen. Zo waren de dieren na middernacht veel actiever dan daarvoor in het zoeken van eten. Na middernacht zijn er minder mensen en hun honden en is er minder verkeer. Al die drukte weerhoudt egels er blijkbaar van al direct na zonsondergang eten te gaan zoeken, zelfs als het goed weer was en er veel voedsel aanwezig was.
Egels bleken ook liever achtertuinen te bezoeken dan voortuinen. Ook hier wordt de oorzaak gezocht in veiligheid: in achtertuinen komen minder mensen en honden, zodat de dieren daar rustiger naar voedsel kunnen zoeken dan in tuinen aan de weg. "Het leven in de stad is zwaar, en dit is de eerste studie die licht schijnt op deze projecten en hoe egels zich daaraan aanpassen." zegt onderzoeker Professor Stephen Harris.
Mannen en vrouwen
De studie toonde ook dat mannelijke egels andere huizen kiezen dan vrouwelijke. Dit komt waarschijnlijk vooral door stadsdassen. Die bezoeken graag grote tuinen omdat daar meer eten te vinden is en ze toegangelijker zijn. Dassen eten egels en vrouwelijke egels bleken hen te vermijden door vooral veiliger tuinen van rijtjeshuizen of twee-onder-een-kap te gebruiken. Mannelijke egels doen dat niet en nemen dus risico's om meer jongen te krijgen en dus hun genen goed te verspreiden.
De onderzoekers geven wel aan dat deze patronen in andere gebieden of andere landen anders kunnen zijn. Veel stedelijke omgevingen, zeker in Nederland, hebben geen dassen, zodat de voornaamste predator niet aanwezig is, en de onderzoekers verwachten dat vrouwelijke egels daar de grotere tuinen ook gebruiken.
Onderzoek in Nederland
Dassen in Engeland hebben dus invloed op de verspreiding en gedrag van de egel. Hoe zit dat in Nederland? Om dat uit te zoeken, voeren de Zoogdiervereniging en Wageningen Universiteit een bureaustudie uit naar de relatie in verspreiding tussen das en egel in Nederland.
