NEM Nieuwsbrief 2015-1

Waarom ontvang ik deze nieuwsbrief?
Naast de Telganger ontvangen deelnemers aan NEM projecten nu ook de NEM nieuwsbrief. In deze digitale nieuwsbrief staan voor de verschillende meetnetten aankondigingen, nieuwtjes maar ook herinneringen bijvoorbeeld voor het aanleveren van gegevens. Waar mogelijk gebruiken we deze NEM-nieuwsbrief voor communicatie aan de deelnemers van een meetnet. Alleen belangrijke dingen tussen de verschijningsdata en persoonsgebonden informatie wordt nog afzonderlijk verstuurd.

Voor vragen of opmerkingen over deze nieuwsbrief kan je je wenden tot info@zoogdiervereniging.nl. Meetnet-specifieke vragen kan je sturen aan de landelijk coördinator van het betreffende meetnet.

Meetnet Vleermuis Transect Tellingen

Gegevens 2014 opsturen

In 2014 is hard gewerkt het upload portal de nieuwe dataexport van het programma Batexplorer te laten accepteren. Dit was lastiger dan vooruit ingeschat was. Uiteindelijk konden alle teams uit 2013 zonder al te veel problemen de data uploaden.

Het telseizoen 2014 ligt al weer enkele maanden achter ons. In totaal zijn 24 auto routes gereden en zeven fietsroutes. Alle negen teams hebben de CSV’s met resultaten naar ons doorgestuurd, zodat we die tijdig door konden zetten naar het CBS. Dit waren in totaal 7740 waarnemingen van vleermuizen. Op dit moment zijn alle nieuwe teams bezig de data te uploaden. Omdat het om veel bestanden gaat en internet soms storingen kent, lukt dit helaas niet altijd in één keer. Heb je dit nog niet gedaan haast je dan, je hebt tot 15 februari. Als de bestanden zijn opgeladen kunnen ook de waarnemingen van 2014 gevalideerd worden.

Controle van de gegevens van 2013

De gegevens uit 2013 zijn in het najaar van 2014 gevalideerd. Gelukkig wordt 85%-90% van de vleermuizen correct gedetermineerd. In het algemeen is men zeer voorzichtig in het herkennen van myotis-soorten, maar minder kritisch bij algemene soorten. Vooral zachte opnamen met een peakfrequentie tussen 30-35 kHz werden regelmatig fout gedetermineerd als gewone grootoorvleermuis. Het ontbreken van boventoon/2e harmonische, de pulslengte van 5 ms en het verschil tussen de maximale frequentie en minimumfrequentie van meer dan 30 kHz geven aan dat dit of een rosse vleermuis of een laatvlieger is.

Als je na het inloggen naar “tellingen” en dan naar “overzicht” en id aanklikt krijg je een overzicht.

Onder de klom ‘gevalideerd’ kun je zien of de determinatie gevalideerd is en in paars/rood is aangeven welke determinaties gecorrigeerd zijn.

Feedback uit 2014

In 2014 hebben wij van jullie diverse waardevolle suggesties gehad ten aanzien van het veilig rijden van de routes en de training in het determineren van de vleermuisgeluiden. Deze nemen we mee in de werving en training voor de nieuwe teams in 2015.
Verschillende deelnemers hebben aangegeven graag een extra training te willen hebben waarin vooral twijfelgevallen aan de orde komen.
In 2015 gaan we drie trainingsdagen geven, verdeeld over het seizoen. De derde trainingsdag is bedoeld voor alle teams. Hierin gaan wij minder in op de werking van Batexplorer, maar laten wij vooral de lastige opnamen de revue passeren.

Optimalisatie methodiek

Bij een nieuw meetnet zoals dit zijn we ook bezig de methodiek goed in de gaten te houden en te kijken of we deze kunnen optimaliseren. De gegevens van 2013 zijn gebruikt om twee analyses op de verzamelde gegevens uit te voeren.
De eerste analyse was ten aanzien van de starttijd van het transecten rijden. Wij starten veel vroeger dan omringende landen, dit om meer rosse vleermuis en laatvlieger waarnemingen te verzamelen. Dit blijkt te werken voor rosse vleermuizen maar niet voor laatvliegers.
De tweede analyse gaat over het effect van extra ruis (wind/lawaai van auto’s) op het aantal en de herkenbaarheid van vleermuisgeluiden. Het scheelt veel tijd als je niet meer alle opnamen moet naluisteren op zacht opgenomen vleermuisgeluiden. Een groot deel van de opnamen blijkt juist van vleermuizen te zijn die verder weg vliegen. Aanpassen van de detectiegrenzen lijkt dus niet gunstig uit te pakken.
De resultaten van beide analyses zullen uitgebreider gepubliceerd worden in de Telganger.

Ruimte voor nieuwe teams

In 2015 is ruimte voor vijf nieuwe teams. Binnenkort gaan wij op zoek naar nieuwe teams. Voor meer info zie: http://www.zoogdiervereniging.nl/nem-vleermuis-transecttellingen. Weet je mensen die graag mee zouden willen doen? Teams uit de regio Noord Veluwe, Achterhoek, Noord Overijssel en West Brabant krijgen voorrang.

Dank!

2014 was een jaar met veel aanpassingen in het meetnet. Zonder jullie flexibiliteit en geduld was het meetnet niet zo ver gekomen als dat het nu is! Daarom onze dank voor jullie inzet!

Het Vleermuis Transect Tellingen-team,
Marcel Schillemans (landelijk coördinator), Eric Jansen, Neeltje Huizenga, Martijn van Oene en Hans Hollander

Meetnet Hazelmuis

Alle tellingen zijn binnen

De hazelmuizen hadden afgelopen najaar (2014) een topjaar. Wij hebben dat dit jaar, want uit onze gegevens blijkt dat we inmiddels alle (!) tellingen binnen hebben. Hartelijk dank hazelmuis-tellers! Helaas zal er nog wel even op de indexen moeten worden gewacht, want alle data worden momenteel ingevoerd en gecontroleerd, pas daarna is het mogelijk om de indexen te maken.

Foto: Hazelmuisnest (© Maaike Plomp)

Het Hazelmuis-team,
Maurice La Haye (landelijk coördinator), Neeltje Huizenga, Wesley Overman, Martijn van Oene en Hans Hollander

Meetnet Vleermuis Wintertellingen

Tijd om de formulieren in te sturen!

De winter loopt op z’n einde en de laatste winterverblijven van vleermuizen zijn inmiddels geteld. Kortom, het is tijd voor de administratie. Niet het leukste onderdeel, maar wel heel belangrijk. Daarom het volgende advies, plan een avondje vrij en vul al je formulieren (of Excel-files) in, stuur ze op naar je proco en geniet daarna van de last die van je schouders is gevallen! Ben je zelf proco, maak dan nog eens een belronde en vraag je mede-tellers om de telformulieren snel op te sturen.

Duurt de belronde te lang? Vraag dan aan je mede-tellers om hun verhalen en belevenissen op papier te zetten en vraag of het gepubliceerd mag worden in de Telganger. Sterke verhalen, mooie vondsten of onverwachtse gebeurtenissen zijn de moeite waard om te delen. En neem ook eens een kijkje op Facebook : op de vleermuisgroep-pagina staan regelmatig interessante vragen en nieuwtjes. Is het fotograferen van vleermuizen in winterverblijven nu schadelijk, noodzakelijk of geen van beiden? Laat van je horen en praat mee!

En vergeet natuurlijk niet je telformulieren in te vullen en op te sturen! Het wordt overigens zeer gewaardeerd als je de formulieren komt afleveren (en eventueel invoeren) op het ZV-kantoor. De koffie of thee staan klaar.

Foto: Watervleermuis en baardvleermuis (© Bernadette van Noort)

Het Vleermuis Wintertellingen-team,
Maurice La Haye (landelijk coördinator), Neeltje Huizenga, Wesley Overman, Martijn van Oene en Hans Hollander

Meetnet Dagactieve Zoogdieren (konijnentellingen)

Twee keer per jaar worden in de duinen de konijnen geteld door terreinbeheerders, een keer in het voorjaar en een keer in het najaar. Voor 2015 zijn de telperioden als volgt:

Voorjaar; vanaf vrijdagavond 13 maart tot en met zondagavond 5 april.

Najaar; vanaf vrijdagavond 25 september tot en met zondagavond 18 oktober.

De meeste tellingen over 2014 van dit kleine maar fijne meetnet zijn binnen. Heb je de gegevens nog niet aangeleverd, dan het vriendelijke doch dringende verzoek dat alsnog te doen, zodat we alle gegevens tijdig aan het Centraal Bureau voor de Statistiek kunnen leveren.

Het Dagactieve Zoogdieren-team,
Vilmar Dijkstra (landelijk coördinator), Wesley Overman, Martijn van Oene en Hans Hollander

Meetnet Otter

Veldwerk ottermeetnet gaat de laatste veldfase van deze winter in

Voor het meetnet van de otter gaan vrijwilligers in de periode 1 oktober tot 1 april het veld in om ottersporen te inventariseren. We de laatste tijd hier en daar regelmatig wat sneeuw gehad en dat kan bij het vinden van verse ottersporen erg handig zijn.

Mocht je al klaar zijn met je rondes, dan kun je de verzamelde gegevens op de daarvoor bedoelde formulieren of via het daarvoor bedoelde excelbestand naar je regionale coördinator van CaLutra sturen. Moet of wil je nog vaker het veld in, dan graag de gegevens uiterlijk 15 april naar je regio coördinator verzenden.

Het Otter-team,
Vilmar Dijkstra (landelijk coördinator), Wesley Overman, Martijn van Oene en Hans Hollander

Agenda 2015

Heb je vragen? Wij zijn met een stand met informatie over onze NEM projecten aanwezig op:

- 21 februari: Genootschaps dag van het Natuur Historisch Genootschap in Limburg in Roermond (http://www.nhgl.nl/activiteit/genootschapsdag)

- 11 april: Zoogdierdag Zoogdiervereniging en Natuurpunt Zoogdierenwerkgroep in Nijmegen (http://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdierdag)