Vleermuisfuncties van Fort Honswijk

Doelstelling

Kijken welke aantallen en soorten vleermuizen aanwezig zijn en op welke locaties ze voorkomen. Het onderzoek is noodzakeliljk om een beter inzicht te krijgen hoe vleermuizen het fort gebruiken. Daarna kunnen pas plannen gemaakt worden voor nieuwe gebruiksvormen van het fort.

Inleiding

Fort Honswijk is een van de 56 forten in de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Dit is een militaire verdedigingslinie, die dwars door midden Nederland loopt. Dit fort heeft in verschillende tijdsperioden verschillende militaire functies gehad. De toren is rond 1840 gebouwd en de andere grondgedekte gebouwen zijn van rond 1876.

In de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw zijn nog enkele bouwkundige aanpassingen gedaan en is er nieuwbouw op het terrein geplaatst. Vanaf de jaren negentig vindt er geen onderhoud meer plaats aan de modernere gebouwen. De groenstructuren worden nog wel beheerd. Delen van de toren worden vanaf dan beheerd als vleermuisreservaat.

Watervleermuis (© Rob Koelman)

Methode

Er is een inschatting gemaakt van hoeveel dieren niet zichtbaar overwinteren en van het belang van de vleermuisfuncties.
De volgende methoden zijn gebruikt: visuele observaties, observaties en opnamen met (infrarood)camera’s, foto’s, infrarood-lampen, vangnetten en vleermuisdetector Petterson type d240x. En geluiden opgenomen met de Archos AV 500 recorder zijn geanalyseerd met Batsound Pro.

Resultaten

Er zijn negen soorten vleermuizen aangetroffen: gewone baardvleermuis, watervleermuis, gewone dwergvleermuis, gewone grootoor-vleermuis, franjestaart, rosse vleermuis, laatvlieger, ruige dwergvleermuis en meervleermuis.
Die vleermuizen zijn het hele jaar door en overdag en ’s nachts aanwezig.

Ze gebruiken bijna alle grondgedekte bijgebouwen, veel van de moderne (niet- grondgedekte) loodsen en de schietbunker als verblijfplaats. Verschillende groenstructuren en de gracht zijn vleermuisjachtgebied.

Fort Honswijk is zowel nationaal als provinciaal erg belangrijk voor vleermuizen. Het wordt daarom dringend aanbevolen voorafgaand aan een verdere restauratie en ontwikkeling een beheerplan voor de verschillende delen van het fortterrein en de gebouw(delen) op te stellen.