Is de eikelmuis nog Limburger?

18 Juni, 2007

In Nederland was zijn verspreiding altijd al beperkt tot Zuid-Limburg.Om nu een precies beeld te krijgen, waar eikelmuizen nog voorkomen, is er de komende maanden in het Cannerbos en Savelsbos met naaste omgeving veel onderzoek gepland.

Eikelmuizen (Eliomys quercinus) behoren tot een aparte familie muizen, de slaapmuizen. Zo genoemd omdat ze in tegenstelling tot alle andere muizen, een winterslaap houden. Het diertje heeft de grote van een mol, maar klimt en springt als een eekhoorntje. Je herkent hem gemakkelijk. Een lange pluimstaart, witte buik, bruine rug en een zwart (boeven)masker rond de ogen. Hij leeft van alles wat hij vind: Insecten, vruchten, noten en slakken die hij tegen komt in loofbossen, ruige bermen, groeven, stenige hellingen, hagen, heggen en boomgaarden. Ze wonen daar in zelf gebouwde nesten maar gebruiken ook graag holten of nestkasten.

Zowel in België als Nederland neemt het aantal eikelmuizen af. Waar en hoeveel er nog zijn? Dat is de eerste vraag die beantwoord moeten worden om effectieve bescherming mogelijk te maken. In Nederland was zijn verspreiding altijd al beperkt tot Zuid-Limburg.

In 2003 heeft de Zoogdiervereniging VZZ een éérste grootschalige inventarisatie uitgevoerd in het Mergelland. Nestkasten en haarvallen moesten daarbij sporen van eikelmuizen aan tonen. Dit onderzoek heeft toen heel weinig aanwijzingen opgeleverd, maar wel onze zorgen en daarmee de zeldzaamheid van de eikelmuis bevestigd. Alleen in het Savelsbos en omgeving is de eikelmuis toen waargenomen.
Zie bericht eikelmuis veldweek najaar 2003

Om nu een precies beeld te krijgen, waar eikelmuizen nog voorkomen, is er de komende maanden in het Cannerbos en Savelsbos met naaste omgeving veel onderzoek gepland. Naast nestkasten, haarvallen (verzamelt herkenbare haren) wordt er ook met life-traps (levend vangende vallen) gewerkt. Als nieuwe inventarisatie methode gaan wij eikelmuis geluiden opnemen om later af te spelen. Het zou mooi zijn als wij hiermee eikelmuizen kunnen laten reageren, zodat wij weten waar ze zitten. Alle resultaten van ons onderzoek worden gebruikt om de laatste eikelmuizen voor onze landen te behouden.

Diverse organisaties uit België en Nederland - actief met zoogdieren - werken samen om de problemen verantwoordelijk voor de afname van eikelmuizen te leren kennen, hun verspreiding in kaart te brengen en maatregelen ter bescherming te ontwikkelen. Wij wisselen technieken, methoden, materialen en mensen uit. Testen elkaars methoden en ideeën, etc.

We zijn op zoek naar vrijwilligers die - in deze actieve werksfeer samen met studenten, onderzoekers en vrijwilligers mee willen werken.

De werkzaamheden bestaan o.a. uit nestkasten en haarvallen om de paar weken controleren. Sporen (vraatresten) en geschikte biotopen zoeken, 's nachts helpen luisteren. Wellicht eens mee met de life-traps controleren, kortom leuk werk. Véél buiten op de mooiste plekjes met elke dag de verassingen die je enkel in het veld mee maakt. En hopelijk een ontmoeting met de mooiste "bandiet" van het mergelland. Interesse gewekt of direct zin om mee te doen? Geef je op! Het onderzoek naar de verspreiding van de eikelmuis wordt door de Zoogdiervereniging VZZ uitgevoerd samen met Alterra en Studio Wolverine in nauwe samenwerking met de Zoogdierenwerkgroep van Natuurpunt (België) en het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg.

Aanmelden kan door het aanmeldformulier in te vullen of een email te sturen aan Dick Klees, e-mail: studio.wolverine@wanadoo.nl

Publicatiedatum: 07 augustus 2008