Steenmarter kan de boom in; boommarter het dak op

8 maart 2017

In Nederland leven twee sterk op elkaar lijkende marters: de steenmarter en de boommarter. Aan de hand van hun naam kan je het voorkeursleefgebied van beide soorten bedenken. Steenmarter leeft meer in een stedelijke omgeving; boommarter vooral in bos- en natuurgebieden. Althans, dat was vroeger zo: tegenwoordig wonen er boommarters in hartje Amsterdam en steenmarters in Friese veenweidegebieden.


Steenmarter (foto: Henk van Harskamp).

De laatste jaren zijn beide soorten bezig met een stevige opmars in Nederland. De verspreiding en daarmee ook de aantallen van steenmarter en boommarter zijn flink toegenomen. Door deze uitbreiding komen beide soorten nu ook voor op plekken waar je ze niet verwacht. Boommarters leven tegenwoordig zelfs midden in Amsterdam; ze weten daar schijnbaar genoeg groene parken te vinden om te overleven. Omgekeerd 'kraken' boommarters soms vakantiehuisjes of schuren in natuurgebieden die ze dan als verblijfplaats in gebruik nemen.

Voor steenmarters geldt precies het omgekeerde. Waar het dier vroeger heel sterk gebonden was aan een stedelijke omgeving, komt hij tegenwoordig ook voor in open veenweidegebieden, bijvoorbeeld in Friesland. En in oostelijk Nederland is de soort tegenwoordig in vrijwel elk bosje te vinden. Dat ze daarbij ook uitstekend in bomen kunnen klimmen, bewijst het onderstaande filmpje. Eén van de steenmarters klimt zelfs met de kop naar beneden!


Steenmarters in het bos (film: Dick Gussinklo).

Om steen- of boommarter te herkennen moet je tegenwoordig goed naar de uiterlijke kenmerken kijken en kun je (dus) niet meer vertrouwen op de omgeving. Een steenmarter herken je aan de kleine oren, korte achterpoten, de vleeskleurige neus, de lichte ondervacht en vaak (maar niet altijd) gevorkte witte keelvlek. Een boommarter herken je aan de grote oren, lange achterpoten, donkere neus, een grijze ondervacht en vaak (maar soms ook niet) ronde of rafelige gele keelvlek.


Het verschil in vacht van boommarter (boven) en steenmarter (onder) (foto: Maaike Plomp).


Het verschil in de bef van een steenmarter (links) en een boommarter (rechts) (foto: Maaike Plomp).

De grootste kans om een steen- of boommarter waar te nemen is helaas als verkeersslachtoffer. Altijd spijtig, maar grijp de kans om de ondervacht te bekijken en maak vooral ook een foto van de bef. De waarneming kan je invoeren op Telmee.nl of Waarneming.nl.

Tekst: Maurice La Haye, Zoogdiervereniging.